Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian

doc 22 trang vietcuong 02/04/2026 100
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

Tóm tắt nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian

Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài
 Trẻ em là một tương lai, là nề móng của dân tộc. Chính vì vậy công tác 
chăm sóc, giáo dục trẻ ở độ tuổi mầm non là vô cùng quan trọng đối với từng cá 
nhân trẻ.
 Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo, trò chơi chiếm 
một vị trí quan trọng trong đời sống trẻ mầm non, trò chơi được coi là vai trò 
quan trọng cho trẻ. Ở trường mầm non trò chơi được sử dụng một cách tối đa. 
Nhưng việc tổ chức chơi như thế nào cũng vô cùng quan trọng, không có gì hay 
hơn khi trẻ được tổ chức ngoài trời với các trò chơi dân gian trẻ sẽ thực sự hứng 
thú. Do đặc điểm tâm sinh lí trẻ mầm non luôn tò mò, hiếu động, luôn muốn tìm 
tòi khám phá những điều mới lạ. Mặt khác ở tuổi này tâm lí trẻ là “Học mà chơi, 
chơi mà học” không thể gò ép vào một khuôn khổ hay là áp đặt cho trẻ được mà 
ở trẻ tiếp thu kiến thức một cách tự nhiên theo sự hứng thú, hay hưng phấn của 
trẻ. Chính vì vậy mà trò chơi luôn giúp trẻ nhớ lâu vì qua trò chơi trẻ được thỏa 
sức chơi nhưng thực chất lại là sự tiếp thu kiến thức của những trò chơi dân gian 
từ sưa truyền lại.
 Trẻ em không chỉ cần được chăm sóc sức khỏe, được học tập, mà quan 
trọng nhất trẻ cần phải được thỏa mãn nhu cầu vui chơi. Xuất phát từ vai trò 
quan trọng của hoạt động vui chơi đối với trẻ em, và nhu cầu được chơi,tôi thấy 
việc tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi dân gian là một việc làm cần thiết và có ý 
nghĩa.
 Di sản văn hóa truyền thống việt nam có nhiều loại hình khác nhau, trong 
đó có thể nói trò chơi dân gian cũng là một di sản văn hóa quý báu của dân tộc. 
Đặc biệt trò chơi dân gian mang lại cho thế giới trẻ thơ nhiều điều thú vị và bổ 
ích, đồng thời thể hiện nhu cầu giải trí, vui chơi, quyền được chia sẻ niềm vui 
của các em với bạn bè. Nó làm cho thế giới xung quanh các em đẹp hơn, rộng 
mở hơn. Đúng như PGS.TS Nguyễn văn Huy, giám đốc bảo tàng dân tộc đã nói 
“ Cuộc sống đối với trẻ em không thể thiếu trò chơi”. Trò chơi dân gian không 
đơn thuần là 1 trò chơi trẻ con mà nó chứa đựng cả nền văn hóa dân tộc Việt 
Nam, giàu bản sắc. Trò chơi dân gian không chỉ chấp cánh cho tâm hồn trẻ mà 
còn giúp trẻ phát triển tư duy, sáng tạo, trẻ hiểu thêm về nhau.
 Chính vì vậy trò chơi dân gian rất cần để lựa chọn, tổ chức cho trẻ chơi 
trong nhà trường, ngày nay các em ở xã hội công nghiệp chỉ quen sử dụng máy 
móc, và không có thời gian chơi cũng là một thiệt thòi, thiệt thòi hơn là các em 
không được làm quen và chơi những trò chơi dân gian của thiếu nhi ngày trước 
giờ đang bị mai mòn quên lãng không chỉ ở thành phố mà ở cả vùng quê. Vì thế, 
nên mỗi chúng ta cần giúp các em hiểu và quay về với các trò chơi dân gian là 
cần thiết.
 Ở lứa tuổi mẫu giáo, vui chơi là hoạt động chủ đạo, thông qua hoạt động 
vui chơi trẻ phát triển trí tuệ, thể chất tình cảm, quan hệ xã hội qua đó nhằm phát 
triển toàn diện nhân cách cho trẻ. Chính vì vậy là giáo viên cần tổ chức cho trẻ 
chơi các trò chơi, đặc biệt là trò chơi dân gian nói riêng. Nhưng muốn tổ chức 
chơi trò chơi dân gian có hiệu quả, lôi cuốn và hấp dẫn được trẻ là một bài toán 
 1/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
khó của giáo viên. Là một giáo viên tôi luôẳntăn trở để tìm các biện pháp để tổ 
chức cho trẻ chơi trò chơi dân gian một cách có hiệu quả nhất. 
 Xuất phát từ những lý do trên mà tôi đã chọn đề tài: " Một số biện 
pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian " 
2. Mục đích nghiên cứu
 Đối với bản thân tôi: Nghiên cứu tìm kiếm “ Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 
tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian”Từ đó đưa ra một số hình thức, biện 
pháp giúp trẻ yêu thích cái đẹp, hứng thú, yêu thích các bài đồng dao, thơ ca, 
điệu hò .
3.Đối tượng nghiên cứu: 
“ Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong khi tổ chức các trò chơi 
dân gian”
4. Đối tượng khảo sát thực hiện :
“Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian.
Trẻ mẫu giáo nhỡ 4tuổi B2trường mầm non.
5. Phương pháp nghiên cứu
- phương pháp quan sát: 
- Phương pháp thực hành: 
 Phương pháp thực hành là một hoạt động của cả giáo viên và trẻ nhằm củng 
cô các tri thức, bồi dưỡng các kỹ năng, rèn luyện hình thành các kỹ sảo trong khi 
chơi các trò chơi
 Khi trẻ được thực hành thể hiện sự hiểu biết, sáng tạo của mình, khi thực hiện 
trẻ được chơi,gây được hứng thú trẻ sẽ thực hành tốt hơn.
-phương pháp dùng lời: 
 Phương pháp dùng lời phù hợp với nội dung thông tin và ngữ cảnh chẳng hạn 
những lời chỉ dẫn, đồng dao cần rõ ràng,ngắn gọn dễ hiểu.những lời mô tả vẻ 
đẹp của sự vật lại phải sinh động đầy đủ tính tưởng tượng, gợi cảm phù hợp 
với khả năng tiếp nhận của trẻ. Những trò chơi, nhưng câu thơ, bài hát, mẩu 
chuyện sinh động lồng vào một cách hợp lí đúng chỗ giúp trẻ hình dung về 
đối tượng một cách rõ nét, đầy tính thẩm mỹ, chất nghệ thuật phong phú.
-Phương pháp kiểm tra đánh giá:
 Kiểm tra đánh giá trẻ trực tiếp tại lớp 4 tuổi b2 năm học 2016-2017
 Tiến hành kiểm tra đánh giá trên các hoạt động vui chơi của trẻ hoạt động 
ngoài trời
6. Phạm vi và nghiên cứu : 
 Các bài đồng dao, ca dao mà tôi sưu tầm được hay sáng tác được tôi áp dụng 
vào dạy trẻ lớp mẫu giáo 4-5 tuổi của tôi.
 Tôi cho trẻ làm quen các bài ca dao, đồng dao mọi lúc mọi nơi, trong các tiết 
học : Làm quen văn học, âm nhạc, tạo hình, hoạt động góc, ngoài trời..tích hợp 
vào nhiều môn khác.
 II.QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
1. Cơ sở lý luận
 Ở tuổi mẫu giáo vui chơi là một hoạt động chủ đạo chiếm một vị trí quan 
trọng. Thông qua hoạt động vui chơi trẻ phát triển trí tuệ , thể chất, quan hệ xã 
 2/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
hội . Hình thành nhân cách trẻ ngay từ những năm đầu của cuộc sống. Thông 
qua các TCDG trẻ được khám phá về nền văn hóa dân tộc . Đây cũng là lứa tuổi 
ham hiểu biết có nhu cầu lớn trong việc nhận thức khám phá thế giới xung 
quanh, thích được tự chơi tự làm, yêu cái đẹp sáng tạo cái đẹp. 
 Chương trình giáo dục mầm non ban hành kèm theo thông tư số 
17/2009/TT-BGDĐT.Mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ phát triển về 
thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân 
cách, hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lí, năng lực và 
phẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống phù hợp với lứa tuổi, khơi 
dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học ở cấp 
học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời.
 Căn cứ hướng dẫn số 4618/BGDĐT –GDMN ngày 08/09/2015 về hướng 
dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2015-2016 đối với cấp học mầm non. Tiếp tục 
triển khai hành động của chính phủ, BGDvà ĐT thực hiện nghi quyết số 29-Tw 
vềđổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT,UBND thành phố hà nội.Thực hiện hiệu 
quả, thiết thực các cuộc vận động và phong trào thi đua của ngành.
 Thực hiện tốt các giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục. Đưa các nội 
dung giáo dục văn hóa lồng ghép vào trong các hoạt động học, hoạt động vui 
chơi,hoạt động ngoài trời, giúp cho trẻ trở nên hứng thú và đưa các trò chơi 
nhằm gây hứng thú cho trẻ đạt hiệu quả cao trong giờ học.
2.Khảo sát thực trạng
* Đặc điểm tình hình nhà trường
 Ngôi trường mầm non của tôi nằm ở vùng miền núi, người dân chủ yếu làm 
nghề nông nghiệp với thu nhập rất thấp. Đời sống còn nhiều khó khăn nhưng địa 
phương cũng rất quan tâm đến công tác xã hội hóa giáo dục.
 Bản thân tôi qua thực tế giảng dạy được tiếp cận với phụ huynh học sinh, qua 
các hoạt động học tôi nhận thấy phụ huynh chưa thực sự quan tâm đến trẻ
 Môi trường học tập của trẻ còn hạn chế, cách trang trí lớp các góc chưa hài 
hòa, khuôn viên trường chưa có sự sáng tạo nên chưa gây được hứng thú cho trẻ
 Hình thức tổ chức các TCDG , còn tự do chưa đổi mới còn áp đặt , gò bó 
theo khuôn mẫu dần đến chưa gây được hứng thú cho trẻ vào các trò chơi dân 
gian.
 Qua thực tế ở lớp khi tổ chức hoạt động với các trò chơi dân gian chưa đạt 
hiệu quả cao.
 Là một giáo viên mầm non mình phải có trách nhiệm đi sâu tìm tòi nghiên 
cứu để trẻ cảm nhận được nghệ thuật, tìm tòi cách tổ chức cho trẻ chơi các 
TCDG giúp trẻ hiểu biết và có kỹ năng sống và ham thích hăng say hoạt động 
nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và hình thành nhân cách 
cho trẻ. Phát triển trí tưởng tượng óc sáng tạo bồi dưỡng khả năng quan sát chú 
ý có chủ định thông qua các trò chơi dân gian Trang bị cho trẻ một số kỹ năng 
giao tiếp, kỹ năng sống, rèn luyện sức khỏe cho trẻ 
* Thuận lợi: 
- Cơ sở vật chất: Trường lớp khang trang sạch sẽ,môi trường, khuôn viên đẹp 
địa điểm trung tâm thôn tiện lợi việc đi lại của các cháu, bàn ghế đầy đủ cho trẻ 
 3/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
ngồi học, các giá đựng đồ dùng đồ chơi, tủ để tư trang của trẻ đều được theo 
thông tư 02/2010- BGDĐT
- Luôn được và chỉ đạo sát sao của về chuyên môn của phòng giáo dục và sự 
quan tâm tạo điều kiện mọi mặt của BGH Nhà trường 
- Nhà trường đã xây dựng lịch trình tổ chức giao lưu trò chơi dân gian ở từng 
khối lớp
- Ngay từ đầu năm Nhà trường đã thường xuyên tổ chức thăm lớp, dự giờ hoạt 
động ngoài trời để tôi rút kinh nghiệm và tổ chức cho trẻ chơi tốt hơn.
- Trẻ 4-5 tuổi rất mạnh dạn tự tin, thích tham gia hoạt động ngoài trời, đặc biệt là 
các trò chơi dân gian rất lôi cuốn trẻ.
- Sân trường rộng rãi môi trường thiên nhiên trong lành thuận tiện cho việc tổ 
chức.
* Khó khăn:
- Về cơ sở vật chất : Sân trường không có mái che nên có những ngày thời tiết 
không thuận lợi mưa, nắng khó khăn trong việc tổ chức hoạt động ngoài trời.
- Giáo viên phải có vốn kiến thức và hiểu biết phong phú về các trò chơi dân 
gian
- Thời gian hạn hẹp vì đa số Trò chơi dân gian chỉ tổ chức lồng ghép cùng với 
các hoạt động nên việc lựa chọn trò chơi và hình thức tổ chức chơi khó khăn.
- Vẫn còn một số trẻ nhuút nhát không chịu tham gia vào cuộc chơi đòi hỏi tính 
tập thể cao.
- Khẳ năng chú ý có chủ định của trẻ còn hạn chế trẻ dễ dàng tham gia chơi, 
nhưng cũng dễ bỏ cuộc.
- Đồ chơi còn thiếu, đồ chơi không gây được hứng thú cho trẻ.
 3. Số liệu điều tra trước khi thực hiện:
 ChØ tiªu Sè trÎ TØ lÖ %
Trẻ hứng thú tham gia TCDG 23/35 65
Trẻ có kỹ năng thực hiện các TCDG 24/35 68
Khả năng sáng tạo của trẻ trong các 24/35 68
TCDG
Trẻ tích cực tham gia trò chơi khi tổ 23/35 65
chức
 4. Biện pháp thực hiện :
Từ khảo sát thực tế và điều tra số liệu trước khi thực hiện đề tài tôi lựa chọn 5 
biện pháp sau:
+ Biện pháp 1: Lựa chọn các trò chơi dân gian phù hợp lứa tuổi trẻ.
+ Biện pháp 2: gây hứng thú cho trẻ vào các trò chơi dân gian
+ Biện pháp 3: Chuẩn bị đồ dùng đồ chơi, lời ca, địa địa điểm khi tổ chức.
+ Biện pháp 4: Đưa trò chơi dân gian khi tổ chức hoạt động ngoài trời
+ Biện pháp 5 : Tổ chức các trò chơi dân gian phù hợp với thính chất hoạt 
động
 5. Biện pháp cụ thể:
 4/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 5. 1. BIỆN PHÁP 1: LỰA CHỌN CÁC TRÒ CHƠI DÂN GIAN PHÙ 
HỢP LỨA TUỔI TRẺ
Kho tàng các trò chơi dân gian việt nam vô cùng phong phúvà đa dạng nhưng 
không phải trò chơi nào cũng phù hợp với trẻ nhỏ. Vì thế tôi luôn có sự lựa 
chọncho trẻ các trò chơi có luật chơi, cách chơi đơn giản, dễ hiểu, dễ nhớ như: “ 
Ô ăn quan,nu na nu nống, thả đỉa ba ba, lộn cầu vồng, kéo co ”
Với trẻ mẫu giáo nhỡ khả năng ghi nhớ có chủ định, và khả năng nhận thức của 
trẻ cao hơn so với tuổi trước.
Khi lựa chọn trò chơi cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi tôi chọn theo các tiêu chí sau:
 Trò chơi không quá đơn giản nhưng cũng không quá phức tạp.
 Đồ dùng đồ chơi phục vụ cho trẻ dễ kiếm, dễ tìm
 Giúp củng cố tư duy, ngôn ngữ,vận động, kỹ năng cho trẻ
 Trò chơi mang tính lồng ghép,ôn lại bài cũ và làm quen kiến thức mới
 Gây hứng thú thu hút sự chú ý của trẻ vào trò chơi
 Có sự tham gia tập thể, hoặc nhóm trong lớp
Từ những tiêu chí trên tôi chọn những trò chơi: Ô ăn quan, ném còn,kéo co, rồng 
rắn lên mây, hát chuyền sỏi, chồng nụ chồng hoa, cướp cờ 
* Hình ảnh kéo co
 Hình ảnh trẻ chơi kéo co
 5/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
*Hình ảnh hát chuyền sỏi
 Hình ảnh trẻ chơi chuyền sỏi
*Hình ảnh chơi rồng rắn lên mây
 6/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Hình ảnh trẻ chơi rồng rắn lên mây
 5.2. BIỆN PHÁP GÂY HỨNG THÚ VÀO BÀI CHO TRẺ 
 Đối với trẻ mầm non “ Học mà chơi, chơi mà học” Xuất phát từ nhu cầu 
được vui chơi của trẻ, chơi vốn là hoạt động vui chơi chủ đạo của trẻ mầm non 
chơi là niềm vui sướng, thỏa mãn nhu cầu và mong muốn được chơi, chơi chính 
là phương tiện giáo dục và phát triển toàn diện cho trẻ. Thông qua các trò chơi , 
câu đố, bài vè để lôi cuốn trẻ vào các trò chơi dân gian, và trẻ sẽ hứng thú vào 
các trò chơi dân gian 
 Đối với trẻ 4 tuổi việc hiểu biết cảm nhận về các trò chơi dân gian chủ yếu 
là do trẻ quan sát, tìm tòi qua sự truyền đạt các sự vật của cô cho nên cô giáo có 
thể dẫn dắt vào bài dưới nhiều hình thức khác nhau như: Câu đố, trò chơi dân 
gian, tiếng kêu, bài hát, các trò chơi 
 Khi cô vào bài cần ngắn gọn, dễ hiểu và thu hút trẻ
 Hoạt động lời nói đóng vai khá quan trọng trong việc tạo nên hiệu quả của 
toàn bộ quá trình chơi của trẻ: từ việc nghiên cứu đối tượng miêu tả, cảm nhận 
giá trị thẩm mỹ của đối tượng tới việc tổ chức khâu thể hiện – biểu cảm và đặc 
biệt la việc đánh giá thành quả của hoạt động nghệ thuật.
 Các phương pháp, biện pháp dùng lời gồm : những lời dẫn, lời kể, những lời 
nói truyền cảm để mô tả vẻ đẹp của sự vật, những lời giải thích, chỉ dẫn, những 
câu hỏi – trả lời, những lời đàm thoại, trao đổi, và cả thủ pháp ngôn ngữ kích 
xúc cảm như những bài hát, bài thơ, câu đố, câu chuyện 
 Những câu thơ, những bài hát, những mẩu chuyện sinh động được lồng vào 
một cách hợp lý và đúng chỗ sẽ giúp trẻ cảm thấy hứng thú, trẻ muốn tìm tòi, và 
 7/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
khám phá một cách rõ nét, đầy tính thẩm mỹ, chất nghệ thuật phong phú và từ 
các sản phẩm đó sẽ dẫn tới sự tượng sáng tạo trong các trò chơi dân gian
VD: Sử dụng các trò chơi: chiếc túi kỳ diệu, Món quà bí ẩn, 
 *Hình ảnh gây hứng thú hộp quà bí ẩn
 Các câu hò , bài vè, câu truyện, ca dao, đồng dao, câu đố phù hợp để tạo sự tò 
mò cho trẻ 
 Nhờ cách vào bài mới đơn giản nhẹ nhàng bằng các bài thơ, câu đố, trò chơi 
dân gian, bài hát, những bài về cô tự sáng tác phù hợp với từng chủ đề đã gây 
hứng thú cho trẻ,giúp trẻ dề hiểu, tiếp thu bài hơn, luôn có cảm giác tự nhiên 
thoải mái không bị gò bó khó vào chơi. Bằng những hình thức giới thiệu bài 
phong phú hấp dẫn không chỉ thu hút trẻ mà còn giúp trẻ nhớ lâu tạo điều kiện 
cho trẻ phát triển tư duy, thẩm mỹ cho trẻ.
VD: Trẻ vui vẻ hứng thú khi hát, đọc đồng dao, vè, hò .
 8/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 9/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
5.3. BIỆN PHÁP CHUẨN BỊ ĐỒ DÙNG ĐỒ CHƠI, LỜI CA, ĐỊA ĐIỂM 
KHI TỔ CHỨC
 HĐVC là những phương tiện giáo dục và phát triển cho trẻ mẫu giáo 
trong khi chơi trẻ được phát triển trí tuệ, được giáo dục đạo đức, giáo dục thể lực 
và phát triển thẩm mĩ cho trẻ.
 Chơi là một hoạt động độc lập, tự do tự nguyện của trẻ mẫu giáo. Nội dung 
chơi của trẻ phản ánh cuộc sống hiện thực xung quanh.
 Chơi không nhằm tạo ra sản phẩm mà chỉ nhằm thỏa mãn nhu cầu được 
chơi. Nhà giáo dục người nga K.D.usinxki cho rằng: Trẻ chơi là vì chơi, chơi để 
mà chơi, chơi mang lại niềm vui cho trẻ khi trẻ phải chơi theo sự áp đặt của 
người lớn thì lúc ấy trò chơi theo đúng nghĩa của nó.
 - Trẻ phải có vốn hiểu biết, ấn tượng, kinh nghiệm khá phong phú về nội 
 dung chơi 
 - Trẻ cần có những xúc cảm, tình cảm thích hợp với các tình huống chơi 
 - Động cơ chơi trong các tình huống chơi phải tương ứng với động cơ tạo 
 hình để huy động hoạt động tích cực của trí tưởng tượng hướng nó vào quá 
 trình sáng tạo hơn trong trò chơi.
 Khi vào bài gây hứng thú cô cho trẻ chơi chiếc túi kỳ diệu cách chơi trẻ lên sờ 
vào túi và sờ nắn cảm nhận đoán xem đó là dụng cụ gì , để trẻ chuẩn bị chơi
 Tính vui chơi của tình huống , gắn liền với các kinh nghiệm sống và vốn 
xúc cảm, tình cảm của trẻ sẽ làm tăng hứng thú thẩm mĩ và sự thỏa mãn nhu cầu 
thẩm mĩ của trẻ trong hoạt động thực tiễn.
 * Để chơi được cần chuẩn bị đồ dùng đồ chơi cho các trò chơi dân gian
Đồ dùng đồ chơi của các trò chơi dân gian vô cùng đa dạng và phong phú, mang 
tính đặc trưng , phải hấp dẫn thu hút trẻ vào trò chơi và được thiết kế dựa vào 
cách chơi, luật chơi của từng trò chơi, mỗi trò chơi dân gian có một hoặc nhiều 
loại đồ dùng đồ chơi tương ứng nếu thiếu nó thì trò chơi không thể tiến hành 
được
VD: Trò chơi “ bịt mắt bắt dê” sẽ không thể chơi được nếu thiếu dải vải,hoặc dải 
khăn bịt mắt.
 Trò “ ném còn” cần chuẩn bị quả còn nếu thiếu không thể chơi
 Trò “chơi chuyền” đòi hỏi phải có 10 que chuyền và 1 đồ vật có dạng 
khối cầu như quả bóng, quả bưởi non..
 Chính vì vậy trước khi chuẩn bị một trò chơi dân gian nào đó tôi cần tìm hiểu 
kỹ lưỡng cách chơi, luật chơi cũng như trò chơi có luật hay không, và chuẩn bị 
đồ dùng đồ chơi đẹp mắt hài hòa, phù hợp phục vụ cho trò chơi đầy đủ để trẻ có 
thể chơi, trẻ hứng thú hơn khi chơi các trò chơi dân gian.
 *Dạy trẻ thuộc lời ca (Đối với nhũng trò có lời đồng dao)
Một số đặc điểm dặc trưng của trò chơi dân gian đó là khi chơi trẻ không hùng 
hục thực hiện các vận động của mình mà chúng thường vừa chơi vừa hát hoặc 
đọc một bài đồng dao nào đó. Các bài đồng dao đó khiến cho trẻ hứng thú và 
không khí vui chơi sẽ vui vẻ, nhộn nhịp hơn. Mặc dù không phải bài đồng dao 
nào cũng có nghĩa, song bài nào cũng phù hợp với tư duy hồn nhiên của trẻ
 10/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
VD: Chi chi chành chành trẻ hát: chi chi chành chành_Cái đanh thổi lửa_ Con 
ngựa chết chương_Ba vương ngũ đế ” Câu hát dường như chẳng có mạch ý 
nào rõ ràng, nhưng thiếu nó thì trò chơi không tiến hành được.
 Hình ảnh trẻ hứng thú chơi chi chi chành chành
 Chính vì vậy tôi thường cho trẻ làm quen với các bài đồng dao,lời ca của các trò 
chơi dân gian trước khi hướng dẫn trẻ chơi vào các thời điểm của trẻ trong ngày 
như: Hoạt động chiều, hoạt động ngoài trời. khi trẻ đã thuộc đồng dao tôi sẽ tổ 
chức cho trẻ chơi các trò chơi tương ứng với các bài đồng dao sưa, Vì thế mà trẻ 
rất hứng thú và tích cực tham gia trò chơi.
 11/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Trẻ đọc thuộc đồng dao
 * Chuẩn bị địa điểm
Mỗi trò chơi dân gian đều có một luật chơi, cách chơi khác nhau, có những trò 
chơi tập thể mang tínhtập thể rất cao, thường có số lượng người tham gia lớn và 
đòi hỏi địa điểm chơi phải rộng, thoáng mát như: trò kéo co, thả đỉa ba ba, kéo 
co nhưng lại cũng có những trò tĩnh chơi các nhóm nhỏ như: tập tầm vông, 
chuyền thẻ, ô ăn quan, chi chi chành chành, Cắp cua bỏ giỏ Chính vì vậy cần 
chọn địa điểm chơi phù hợp trước khi tổ chức cho trẻ chơi.
5. 4. ĐƯA TRÒ CHƠI DÂN GIAN VÀO KHI TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG 
NGOÀI TRỜI
 Để tổ chức giờ hoạt động ngoài trời đạt kết quả cao, người giáo viên cần phải 
có những thủ thuật vào bài khác nhau, phù hợp với từng tiết dạy để gây hứng thú 
và thu hút sự chú ý cho trẻ vào giờ học
 Trong lịch sử mỗi dân tộc đều có một kho tàng lớn trò chơi trẻ em được tích 
lũy từ đời này sang đời khác được lưu truyền. Vui chơi giúp trẻ em được giải trí, 
mặt khác trẻ được tìm hiểu biết thêm về thế giới xung quanh và hoàn thiện mình 
hơn. Và hơn thế trò chơi còn là một phương tiện giáo dục trẻ. Ngày nay bên 
cạnh những trò chơi hiện đại như: Game, điện tử thì trò chơi dân gian vẫn giữ 
một vị trí quan trọng. và chúng ta phải có trách nhiệm giữ lai, và lưu truyền cho 
thế hệ sau.
 Hơn thế nữa với đặc điểm trò chơi dân gian hay dùng những câu hò, vè ,đồng 
dao trẻ rất dễ học , dễ nhớ. Trong quá trình học tôi cũng luôn chọn những trò 
chơi dân gian phù hợp với hoạt động ngoài trời để đưa vào kết hợp.nhưng vẫn 
 12/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
đảm bảo thời gian, nội dung của hoạt động. Tôi thấy trẻ thật sự thấythích và 
hứng thú hơn nhiều khi tham gia trò chơi dân gian, và tôi thường tổ chức cho trẻ 
chơi các trò chơ sau
VD: Thả đỉa ba ba
- Luật chơi: Các cháu làm đỉa tìm cách bắt qua sông chỉ được bắt bạn dướ nước 
khi chưa tới bờ. Ai bị đỉa bắt sẽ đổi vai chơi cho bạn làm đỉa
 Thả đỉa ba ba Đổ mắm đổ muối
 Chớ bắt đàn bà Đổ chuối hạt tiêu
 Phải tội đàn ông Đổ niêu nước chè
 Cơm trắng như bông Đổ phải nhà nào
 Gạo thuyền non nước Nhà nấy phải chịu
*Cách chơi: Trẻ đứng thành vòng trò chọn bạn thuộc lời ca đứng ở giữa vừa đi 
vừa đập tay vào mỗi bạn mỗi tiếng một bạn.Tiếng cuối cùng rơi vào ai thì bạn 
đó sẽ làm đỉa. Còn các bạn khác tìm cách qua sông để không cho đỉa bắt được 
mình. Khi qua sông đọc: Sang sông
 Về sông
 Trồng cây
 Ăn quả
 Nhả hột
Khi đọc đến câu cuối trẻ làm đỉa đuổi bắt những người qua sông, chỉ đuổi bắt 
những bạn qua sông chưa tới bờ. Khi bạn bị bắt thì lần chơi sau sẽ làm đỉa.
( Chơi trò này có thể chọn những trẻ nhanh nhẹn làm đỉa trước)
 * Hình ảnh cô tổ chức cho trẻ chơi thả đỉa ba ba
 13/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
* Trò chơi lộn cầu vồng
- Cách chơi: Cô cho trẻ tìm đôi, từng đôi một cầm tay nhau vừa đọc bài đồng 
dao vừa đưa tay sang hai bên theo nhịp
 Lời 1 Lời 2
 Lộn cầu vồng Lộn cầu vồng
 Nước sông đang chảy Nước trong nước chảy
 Cậu bé lên bảy Có cô mười bảy
 Cô bé lên ba Có chị mười ba
 Đôi ta cùng lộn Hai chi em ta
 Ra lộn cầu vồng
 *Hình ảnh trẻ chơi lộn cầu vồng
 14/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 * Hình ảnh trẻ kéo co
 15/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Hình ảnh chơi cắp cua bỏ giỏ
5. 5. TỔ CHỨC CÁC TRÒ CHƠI DÂN GIAN PHÙ HỢP VỚI TÍNH 
CHẤT TỪNG HOẠT ĐỘNG
Mỗi hoạt động của trẻ đều đạt được một mục đích nhất định. Vì thế mỗi hoạt 
động nào cũng có tính chất riêng của nó và hứng thú riêng của mỗi trò chơi.Nếu 
như hoạt động chung được tổ chức nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng cho trẻ thì 
hoạt động ngoài trời lại giúp trẻ được gần gũi thiên nhiên, khám phá các hiện 
tượng tự nhiên, và phát triển thể chất cho trẻ. Hay như ở hoạt động góc trẻ được 
mở rộng thêm kinh nghiệm sống và có kỹ năng chơi theo nhóm, trẻ thích được 
hoạt động nhóm, hứng thú hơn khi nhóm mình chơi tốt.hay hoạt động thể chất 
đưa các trò chơi dân gian vào trẻ rèn luyện thân thể khỏe mạnh, năng động hoạt 
bát hơn và cả trong hoạt động âm nhạc trẻ thích thú hát các bài hát dân ca, du 
dương..Chính vì vậy tôi lựa chọn và tổ chức các trò chơi dân gian cho phù hợp 
với tính chất từng hoạt động giúp trẻ hứng thú hơn khi chơi.
 • Với HĐ Ngoài trời với không gian thoáng mát, khuôn viên trường rộng, 
 tôi thường tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi vận động nhằm rèn luyện và 
 phát triển thể lực như “Bịt mắt bắt dê, kéo co, thả đỉa ba ba, nhảy lò cò, 
 rồng rắn lên mây”
 16/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Hình ảnh trẻ chơi bịt mắt bắt dê
• Hoạt động góc , hoạt động chiều nên tổ chức các trò chơi nhằm phát triển 
 nhận thức,chơi các trò chơi theo nhóm trong không gian nhỏ, hẹp tôi cho 
 trẻ chơi các trò chơi dân gian như “Ô ăn quan, chi chi chành 
 chành,chuyền thẻ, rải ranh,đọc đồng dao, câu đố, 
 17/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Trẻ chơi ô ăn quan
 Hình ảnh chơi chi chi chành chành
 18/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 Trẻ chơi oản tù tì
 Đặc biệt khi tích hợp các trò chơi dân gian vào môn học chung giáo viên 
cần lựa chọn các trò chơi phù hợp từng mônb học
 VD: Hoạt động thể chất lực chơi vận động nhằm rèn luyện thân thể khỏe 
mạnh, năng động hoạt bát, trò chơi đòi hỏi phải mạnh mẽ, nhanh chân, nhanh 
mắt, nhanh miệng vui chơi sẽ giúp trẻ thêm kgỏe mạnh ,năng động.
 VD: Trò rồng rắn lên mây trẻ hát bài đồng dao
 Rồng rắn lên mây, khi trẻ hát đến câu cuối “ Xin khúc đuôi- tha hồ mà 
đuổi, lập tức trẻ làm đuôi phải chạy thật nhanh không sẽ bị thầy tóm, sau đó cô 
cho thay bạn khác trẻ tiếp tục chơi
 VD : Trò lộn cầu vồng, nhảy dây, chi chi chành chành 
 * Với các môn môi trường xung quanh, âm nhac, toán,văn học khi lựa 
chọn phải đáp ứng tiêu chí sau:
 +Nhằm phát triển nhận thức cho trẻ
 +Phát triển ngôn ngữ
 +Cung cấp cho trẻ các kỹ năng như kỹ năng hoạt động theo nhóm, kỹ 
năng sử dụng các đồ dùng đồ chơi
 +Rèn trí nhớ, và tư duy cho trẻ
 VD: Trẻ hát thuộc các bài hát, các bài đồng dao, trẻ chú ý ghi nhớ sẽ 
nhanh thuộc, nhanh chơi được trò chơi, khi chơi hát trẻ sẽ hứng thú hơn.
 19/22 Một số biện pháp giúp trẻ 4-5 tuổi hứng thú trong các trò chơi dân gian
 6. Kết quả thực hiện
 - Sau khi kết hợp với đồng nghiệp tìm tòi suy nghĩ và thực hiện những 
 biện pháp của mình tôi nhận thấy trẻ lớp tôi đã có những tiến bộ rõ ràng, 
 trẻ rất hứng thú tham gia trò chơi dân gian
 - Trẻ rất thích đi học vui vẻ hồn nhiên khi đến lớp yêu mến lớp học và 
 biết giữ gìn môi trường lớp học, môi trường ngoài lớp học
 - Trẻ luôn có hứng thú khi tham gia các trò chơi dân gian, có một số kỹ 
 năng , mở rộng kiến thức có thêm nhiều hiểu biết về trò chơi dân gian các 
 phong tục truyền thống của dân tộc.
 - Trẻ luôn mong muốn được tham gia các hoạt động vệ sinh môi trường, 
 tích cực tham gia tìm hiểu ,xây dựng môi trường trong và ngoài lớp sạch 
 đẹp để trẻ dễ dàng tham gia vào mọi hoạt động. 
 - Sau khi tổ chức các trò chơi dân gian đưa các biện báp gây hứng thú 
 như trên có những kết quả như sau:
* B¶ng sè liÖu ®iÒu tra tr­íc khi thùc hiÖn ®Ò tµi
 ChØ tiªu Sè trÎ TØ lÖ %
Trẻ hứng thú tham gia các trò chơi dân 23/35 65
gian
Trẻ có kỹ năng thực hiện các trò chơi 
dân gian 24/35 68
Khả năng sáng tạo của trẻ trong các trò 
chơi dân gian 24/35 68
Trẻ tích cực khi tham gia trò chơi dân 
gian 23/35 65
* Sau khi thùc hiÖn ®Ò tµi
 chỉ tiêu Số trẻ Tỉ lệ %
Trẻ hứng thú tham gia các trò chơi dân 34/35 97
 gian
Trẻ có kỹ năng trong các trò chơi dân 35/35 97
gian
Khả năng sáng tạo của trẻ trong các trò 34/35 97
 chơi dân gian
Trẻ tích cực tham gia trò chơi dân gian 34/35 97
 III. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 
 1.Kết luận chung về đề tài :
 Trải qua thời gian nghiên cứu, tiến hành dạy thực nghiệm, em thấy kết 
quả rất cao, điều đó có thể khẳng định rằng đưa yếu tố chơi, các bài hát, lời ca, 
 20/22

File đính kèm:

  • docsang_kien_kinh_nghiem_mot_so_bien_phap_giup_tre_4_5_tuoi_hun.doc